Düşünceler

“Yürek her şeyden daha aldatıcıdır, iyileşmez, Onu kim anlayabilir?”  Yeremya 17:9 Birkaç saniyeliğine gözlerinizi kapatıp şunu düşünün: bir gün uyanıyorsunuz ve istediğiniz şeyleri yapabileceğiniz yeteneklere sahip olduğunuzu fark ediyorsunuz. Tıpkı Jim Carrey’nin başrolünü üstlendiği Maske filmindeki Stanley Ipkiss karakterinin maskeyi giydiğinde sahip olduğu yetenekler gibi… Siz de benzer bir maske bulsaydınız neler yapardınız? Maske – Jim Carrey Bay Ipkiss maskeyi giydiği andan itibaren ‘neredeyse’ bambaşka bir kişi olmaya başlıyordu. Yani normal hayatında şuurlu olarak yapmayacağı şeyler birden Maske karakteri ile açığa çıkmaya başlıyordu. Acaba ortaya yeni bir kişi mi çıkmıştı? Yoksa madalyonun iki yüzü misali aynı kişinin farklı görünümlerini mi sergiliyordu? Robert Louis Stevenson’ın “Dr. Jekyll ile Bay Hyde” adlı kitabını okuduğumda bu soruları düşünürken buldum kendimi. Kitap oldukça ilginç bir temaya sahip. Çalışmaları sırasında, kendisini farklı bir görünüme dönüştürebi...

Süper kahramanları ya da süper kahraman öykülerini sever misiniz? Genelde süper kahraman öyküleri geniş bir yaş aralığı içerisinde çoğunlukla sevilen bir yapıya sahiptir. Süper kahraman filmlerinin gişe istatistiklerine bakıldığında da bu kolayca görülebilir. Tabii ki bunun farklı gerekçeleri de olabilir. Örneğin, bir kişi Örümcek-Adam (Spiderman) filmini içeriğinden ve işlediği konudan ziyade aksiyon sahneleri ve görsel unsurları nedeniyle izlemeye gidebilir. Buna karşın -bu yazı içerisinde de çeşitli kaynaklara atıflarda bulunarak göreceğimiz gibi- süper kahraman öykülerinin sevilmesinin altında yatan temel neden çok farklı bir noktaya işaret ediyor olabilir. Bunu görebilmenin başlıca yolu, genel anlamda tüm bu süper kahraman hikâyelerinin ortak noktalarının ne olduğunu tespit etmekten geçer.  O zaman sorumuz açıktır: Tüm süper kahraman öykülerinin ortak teması nedir? Hepsinde karakterler, zaman ve mekânlar değişmesine karşın sabit kalan ve mütemadiyen işlenmeye devam edilen müşt...

Sultan IV. Murad en meşhur sultanlarımızdandır. Cesaretiyle ve yönetimdeki becerisiyle olduğu kadar, tebdil-i kıyafet yani kıyafet değiştirerek tanınmaz bir kişiliğe bürünüp şehri teftiş etmesiyle de meşhurdur. Bu gezilerden birinde, veziri ve celladı ile kıyafet değiştirip Üsküdar’dan karşıya geçmek için bir sandal kiralar. Biraz açıldıktan sonra, sandalcı testisini çıkarıp içki içmeye başlar. Padişah, kokusundan anlar. Biraz da kendisi ister. Sandalcı, ‘Fazla içme çarpılırsın’ diye takılır. Sultan biraz içtikten sonra sandalcıya, ‘Bunun yasak olduğunu bilmiyor musun?’ diye sorar. Sandalcı, ‘Biliyorum ama burada bizi kim görecek’ der. Sultan, ‘Ya biz söylersek’ diye cevap verir. Sandalcı ise, ‘Söyleyemezsiniz, siz de içtiniz’ der. Sultan, ‘Ya ben padişah, bu yanımdaki de vezir ise ne yaparsın?’ diye sorar. Sandalcı da basar kahkahayı ve der ki; ‘Ben size demedim mi, çok içmeyin çarpılırsınız diye? Bakın, iki yudum içtiniz biriniz padişah oldu, diğeriniz de vezir.’ Padişah kendi de içt...

XX. yüzyılın en çok tanınan düşünürlerinden birisi olan Anthony Flew son kitabında ‘kanıtların götürdüğü yere git’ ilkesinden bahsetmişti. [1]  Elbette burada Flew’un kanıt ile kastettiği matematiksel ya da mantıksal anlamda bir kanıt değil daha ziyade ‘delil’ anlamına gelen bir tür kanıttır. Delil sözcüğü etimolojik olarak “yol gösteren, kılavuz” sözcüğünden alıntıdır. [2]  Ben de onun kitabında yer verdiği bu ilkeyi Noel hikâyesi ile ilişkili olacak şekilde benzer bir bağlamda ‘belirtinin götürdüğü yere gitmek’ şeklinde biraz değiştirmek istiyorum. Neden böyle bir değişiklik yaptığımı Noel hikâyesi bağlamında anlatmak ve sizleri biraz düşündürmek istiyorum. Noel hikâyesi Hristiyan dünyasında önemli bir yere sahiptir. Nasıl önemli olmasın ki! Eğer Tanrı beden alıp aramıza geliyorsa bundan daha önemli bir durum söz konusu olabilir mi? Fakat gözlemlediğim kadarıyla Noel hikâyesinde göz ardı edilen ama çok önemli çıkarımları olan bir konu daha vardır. Noel hikâyesi içerisinde ge...